يسوء حال المريض جدا و ما كان فى وقت الانتهاء ان كان جيدا يكون تاما و ان كان رديا يدل على عجز القوة و الهلاك و البحران فى الامراض المزمنة بعضها يكون فى ثلثة اشهر و بعضها يكون فى سبعة اشهر و بعضها فى سنة و بعضها فى سبع سنين و بعضها فى اربع عشر سنة و بعضها فى احد و عشرين سنة گنجدان سوم در قوانين حفظ صحت و قواعد استرداد صحت بر مريضان و تفصيل ادويهء مفرده و اغذيهء مرضى و غير آن و در ان دو صندوق‌ست صندوق اول در حفظ صحت اطباى حذاقين گفته‌اند كه ملاك امر در صناعت حفظ صحت حفظ حرارت و رطوبت غريزى از تحليل و منع عفونت اوست و نزد بعض متاخرين عادت كردن طبيعت بحفظ قواى از تحليل مفرط و متانت اخلاط و اين از چند امور حاصل مىشود يكى تعديل مزاج به ترويح محتد بواسطهء هواى خوب و خنك دوم حفظ تركيب انسانى بصيانت از مغيرات و ايراد مختلفات سوم تعديل حركات نفسانيه چهارم اختيار متناولات و مشروبات اليق براى تحلل كه بدل ما يتحلل شود پنجم تعديل حركات بدنيه كه در ان افراط و تفريط واقع نشود ششم تدبير موافق هر فصل و استعمال ملبوس موافق هر فصل هفتم اصلاح روح باستنشاق مقويهء روح هشتم تنقيهء فضول بدنى و از متعلقات حفظ صحتست تدبير حسب اسنان و تدبير مسافرت و تدبير حبالى و مرضعه و مولود اما تعديل مزاج به ترويح محتد بواسطهء هوا آنست كه قواى تن كار خويش نتوانند كرد مگر بوساطت روح و مادهء روح يكى ترويح هواست كه از هواى تازه و خنك راحت بروح مىرسد و بهترين هوا آن باشد كه از نجار بحار و ديگر مياه و مرغزار و فيافى نباتات و اشجار رديه و نجار پاليز ترها و بوى آهك و گلخن و عفونتها معرا باشد و در تابستان غبارناك و در زمستان نمناك نباشد و خشك و غليظ نبود پس واجب‌ست كه مسكن مرتفع طويل الجدارين بلند سقف وسيع در فضاى زمين پاكيزه تعمير باشد و حوالى آن رياض مملو از رياحين خوش‌بو و اشجار ميوه‌دار و چتردار خوش سايهء مخضر و منضر و شگفته و شاداب باشد و اگر اين‌چنين ميسر نشود هم مىبايد كه مسكن پاكيزه و صحن آن رفت و روب ساخته باشد و مىبايد كه صباح و مسا تفرج طرق و شوارع پاكيزه و فضاهاى خوش و گلستان دلكش بسوارى اسپ خوش‌راه و بگى و بهلى و اگر ميسر نيايد بمشى معتدل بواسطهء ترويح هواى خوش و خنك واقع شود چه هواى خوش و خنك در بيشتر مقامات مردم صحيح المزاج و تندرست را سود دارد و بايد دانست كه در مسكن مرتفع هوا سرد و خوش‌تر باشد و دمزدن در ان آسان بود و در مسكن نشيب هوا گرم‌تر و گرفته‌تر باشد و دمزدن در ان ناخوش بود و هر مسكنى كه در يك جانب آن كوه و جانب ديگر آن دريا باشد هواى آن گرم‌تر بود پس اگر زمين آن خشك و صلب باشد و كوه آن از سنگ بود مضرت كمتر باشد